او

فلسفه ای نیست که به اندازه فلسفه اسپینوزا این همه ستایش و این همه خشم برانگیخته باشد ؛ کمتر فلسفه ای است که از آن دریافت هایی این همه متفاوت و درباره آن قضاوت هایی این همه مختلف کرده باشند . اسپینوزا برای معاصرانش انکار کننده مشیت الهی ،علل غایی و اختیار خرده گیرنده بر حجّیّت کتابهای مقدس و آورنده مذهبی همه خدایی است که فرد در آن محو می شود

معاصران او چنانکه در مورد بسیاری از فیلسوفان دیگر نیز میتوان دید ، بیشتر از «نفی» های نظام فلسفی اش به شگفت آمدند تا از «اثبات» های آن که با این همه روی دیگر آنهاست . فلسفه اسپینوزا در مجموع فلسفه رستگاری از طریق شناخت خداست . نزد او ،هدف فلسفه «جستجوی خیری است قابل انتقال ،که کشف آن ما را از لذتی دائم و عالی در زندگی آینده برخوردار خواهد کرد »

همه آنچه اصول اعتقادی مسیحی درباره خدایی آفریننده میگوید ، خدایی که با اراده ای آزاد عزم پدید آورن چیزهایی میکند که تصور آنها را در علم خود دارد و اراده اش از علت غایی خیر پیروی میکند همه اینها افسانه ای است که تشبیه در آن به آشکاری تشبیه در توصیف خدایان وثنی مذهبان است . راست است که خدا علت است ولی دلیلی است که معلول را به ما می فهماند ، به این معنی ، او علت فاعلی است ،هم علت ذوات است و هم علت وجود ها ،علت مستقل ، یا علت مطلقاً اولی است  ، علتی است که از روی قوانین طبیعت عمل میکند ، یا علت آزادی است به همان معنی است ، یعنی علتی که موثر بالاستقلال است . خدا همچنین علت درونی است . به این معنی که فعل او به وجودی بیرون از خود منتقل نمی شود ، بنابراین خدا با آنچه فیلسوفان طبیعتش می نامند فرقی ندارد

منبع : تاریخ فلسفه قرن هفدهم امیل بریه /ترجمه اسماعیل سعادت

Related posts:

1. اسپینوزا در سال ۱۶۷۵ یک دیندار کاتولیک به نام آلبرت بورگ...

Related posts brought to you by Yet Another Related Posts Plugin.